Blog

Szalone sny architektów, czyli 15 najdziwniejszych budowli Hiszpanii

Futurystyczne, ekstrawaganckie i kontrowersyjne. Zaliczane do cudów nowoczesnej architektury przyciągają uwagę swoimi kształtami i kolorami. Jedne zachwycają, inne wywołują lekkie zdziwienie, a nawet uśmiech.

Zapraszamy dziś na wędrówkę po Hiszpanii śladami najdziwniejszych i najbardziej nietypowych budowli. Wyjątkowo nie będzie wśród nich dzieł autorstwa Antonia Gaudiego, one zasługują na odrębną opowieść...


Teatr i Muzeum Salvadora Dalí
(Teatro-Museo Dalí)
Figueres, Katalonia

figueras

1.


Jeden z najbardziej zadziwiających budynków w Hiszpanii związany jest z postacią Salvadora Dalí, obdarzonego nieskrępowaną wyobraźnią artysty i ekscentryka. Dla swojego rodzinnego miasteczka Figueres w Katalonii zaprojektował gmach, który stanął na ruinach teatru zniszczonego w czasie wojny domowej w Hiszpanii. Dziś jego dzieło nazywane jest „największym obiektem surrealistycznym na świecie”, albo nieco żartobliwie „największym na świecie budynkiem śniadaniowym”. To z powodu bardzo nietypowych ozdób...

figuerasfiguerasfigueras

2-4.


Elewacje budynku i narożna wieża pomalowane są w większości na piękny, czerwono-ceglasty kolor. Przytwierdzono do nich żółte, ulepione z gipsu katalońskie chlebki. Na krawędzi dachu umieszczono rząd gigantycznych jaj. Chleb i jajka pojawiły się na budynku nieprzypadkowo – dla Dalego były symbolem początku i życia. Pomiędzy jajkami stoją złocone, nagie figurki z wyciągniętymi ku górze lub opuszczonymi rękami. Przypominają nieco statuetki Oskarów. Jako ozdoby dachu pojawiają się też rzeźby rycerzy z... bagietką na głowie.

figuerasfigueras

5-6.


Sercem muzeum jest budynek teatru, w którym Salvador Dalí wystawiał w młodości swoje pierwsze dzieła. Po śmierci jego prochy złożono w krypcie pod sceną. Tę część muzeum wieńczy błękitna, przezroczysta kopuła o siatkowej strukturze, przypominająca kopułę geodezyjną. Zaprojektował ją na prośbę Dalego młody architekt Emilio Pérez Piñero. Dali mówił o niej, że jest oknem na inne światy poza Ziemią i na niesamowity świat surrealizmu.

Teatr i Muzuem Salvadora Dalí otwarto 28 września 1974 roku. Dziś, obok madryckiego Prado, jest najczęściej odwiedzanym muzeum sztuki w Hiszpanii. W jego zbiorach znajduje się największa na świecie kolekcja dzieł artysty, przeszło 360 prac.



 

Muzeum Guggenheima
(Museo Guggenheim Bilbao)
Bilbao, Kraj Basków

bilbao

7.


Muzeum Guggenheima w Bilbao to wizytówka miasta i jeden z cudów współczesnej hiszpańskiej architektury. Największe wrażenie robi jego futurystyczna bryła zbudowana z falujących i powyginanych ścian wyłożonych blachą tytanową i szkłem. Lśnią w słońcu i przyciągają wzrok swoimi płynnymi liniami i formami. Budynek stojący nad brzegiem rzeki Ria de Bilbao z daleka wygląda jak liniowiec oceaniczny przycumowany w porcie. Jeśli podejdziemy bliżej zauważymy, że powierzchnia ścian przypomina nieco łuskę ryby.

bilbaobilbao

8-9.


Autorem projektu tego ultranowoczesnego muzeum sztuki współczesnej był Frank Owen Gehry – światowej sławy amerykański architekt, pochodzący z kanadyjskiej rodziny o korzeniach polsko-żydowskich. Muzeum zostało oddane do użytku w 1997 roku. W swojej kolekcji ma dzieła m.in. Andyego Warhola, Willema de Kooninga czy Roberta Rauschenberga. Część rzeźb stoi na zewnątrz. Jest tu ogromny piesek zwany „Puppy”, wykonany z 70 tysięcy żywych kwiatów, według projektu Jeffa Koonsa oraz 10-metrowy pająk „Mamá”, rzeźba amerykańskiej artystki Louise Bourgeois.

bilbaobilbao

10-11.


 

 

Metropol Parasol
Sewilla, Andaluzja

metropol sewillametropol sewilla

12-13.


Metropol Parasol to prawdopodobnie największa drewniana konstrukcja stojąca obecnie na świecie. Znajdziemy ją na placu La Encarnación, w historycznym centrum Sewilli. Zajmuje powierzchnię 150 x70 metrów i ma wysokość 26 metrów. Składa się z sześciu połączonych z sobą gigantycznych, ażurowych parasoli przypominających grzyby. Tak też potocznie się ją nazywa – „Las Setas”, czyli „Grzyby”.

metropol sewillametropol sewilla

14-15.


Na samą górę tej nietypowej budowli można wejść. Biegnie tam ścieżka spacerowa i jest taras widokowy, z którego można podziwiać malowniczą panoramę zabytkowego miasta. Na placu, w cieniu „grzybów” znalazło się miejsce na tradycyjny targ, restauracje i klimatyczne kawiarenki. Jeszcze niżej, w części podziemnej usytuowanej pod nieco wzniesioną posadzką mieści się muzeum archeologiczne – Antiquarium.

metropol sewillametropol sewilla

16-17.


Metropol Parasol jest dziełem niemieckiego architekta Jürgena Mayera. Budowę rozpoczęto w 2005 roku, a ukończono w 2011. Miękko falująca konstrukcja wspaniale wpisała się w historyczną zabudowę Sewilli i stała się jej nową wizytówką.

 

 

 

Miasteczko Nauki i Sztuki
(Ciudad de las Artes y las Ciencias)
Walencja

 

Futurystyczne „Miasteczko Nauki i Sztuki” w Walencji zbudowano w latach 1998-2009. Kompleks kulturalno-edukacyjny powstał w dawnym korycie rzeki Turia i składa się z siedmiu zadziwiających swoimi kształtami budowli. Większość zaprojektował najsłynniejszy współczesny architekt hiszpański urodzony w Walencji Santiago Calatrava.

walencja miasteczko nauki i sztukiwalencja miasteczko nauki i sztuki

18. L’Hemisfèric i Pałac Sztuki im. Królowej Zofii
19. Muzeum Nauki im. Księcia Filipa


L’Hemisfèric przypomina ludzkie oko. W jego wnętrzu mieści się planetarium i jedno z najnowocześniejszych kin IMAX. L’Oceanogràfic to jedno z największych w Europie oceanariów z ponad 500 gatunkami zwierząt wodnych. Nakryte jest dachem w kształcie lilii wodnej.

walencja miasteczko nauki i sztuki

20. L’Hemisfèric nocą


Budowla, która podobna jest do szkieletu gigantycznego wieloryba lub prehistorycznego dinozaura to Muzeum Nauki im. Księcia Filipa (Museo de las Ciencias Príncipe Felipe). Można zobaczyć w nim interaktywne wystawy poświęcone najnowszym osiągnięciom nauki i techniki. Wielką atrakcją jest też ogromne, mierzące 34 metry wahadło Foucaulta.

Pałac Sztuki im. Królowej Zofii (Palau de les Arts Reina Sofía) ma owalny kształt nakryty olbrzymim łukiem przypominającym pióro. Ta jedna z największych sal koncertowych na świecie ze względu na swoje znaczenie artystyczne i futurystyczny kształt gmachu porównywana bywa ze słynną operą w Sydney.

walencja miasteczko nauki i sztukiwalencja miasteczko nauki i sztuki

21-22. Pałac Sztuki im. Królowej Zofii


Równie imponującym budynkiem jest L'Àgora – miejsce wystaw i arena sportowa. Gmach o wysokości 80 metrów i fioletowej elewacji zbudowano na planie elipsy. Według architekta Calatravy swoim kształtem ma przypominać dwie splecione dłonie. Na samym szczycie rozkładany dach w kształcie dwóch wysuwających się pióropuszy niczym przez palce przepuszcza światło do środka.

walencja miasteczko nauki i sztukiwalencja miasteczko nauki i sztuki

23. L’Oceanogràfic
24. L'Àgora i Puente de l'Assut de l'Or


Całości „Miasteczka” dopełniają podłużna ażurowa konstrukcja z ogrodem, czyli L'Umbracle oraz podobny do żagla most podwieszany Puente de l'Assut de l'Or, z pylonem o wysokości 125 metrów.

 

 

 

Bodegas Ysios
Laguardia, Kraj Basków

bodegas ysios

25.


Długi na 196 metrów budynek o falującym dachu idealnie dopasowuje się do pobliskich łańcuchów gór Kantabryjskich. Elewację wykonano z drewna cedrowego, co przypominać ma rząd beczek wypełnionych winem. Pokryty aluminium dach połyskuje w słońcu. Z daleka wydaje się, jakby ułożony był z pikseli. Pośrodku fasady przeszklona ściana tworzy rodzaj balkonu. Będąc w środku ma się z niego widok na niekończące się rzędy winorośli.

bodegas ysiosbodegas ysios

26-27.


Taki niezwykły kształt ma budynek winnicy Ysios (Bodegas Ysios) koło wioski Laguardia w prowincji Álava. Ukończono go w 2001 roku. Autorem projektu był Santiago Calatrava, który przyjmując zamówienie zapoczątkował modę na awangardową architekturę w winiarskim regionie Rioja. Przekonać się o tym można m.in. w pobliskim miasteczku Elciego...

 

 

 

Hotel Marqués de Riscal
Elciego, Kraj Basków

 

Jedna z najbardziej znanych i najstarszych winnic w winiarskim regionie Rioja – Marqués de Riscal – powstała w 1858 roku w wiosce Elciego. Dziś produkuje wina z winogron pochodzących z 1500 ha winnic i eksportuje je do ponad 100 krajów.

Marqués de Riscal

28.


Nie tylko koneserzy wina znają jednak tę nazwę. W 2006 roku, w samym sercu posiadłości, otwarto kompleks turystyczno-hotelowy według projektu architekta Franka Gehry'ego, tego samego, który stworzył Muzeum Guggenheima w Bilbao. Luksusowy Hotel Marqués de Riscal wygląda równie futurystycznie i awangardowo. Fasadę tworzą falujące i powyginane ogromne płaty blachy tytanowej wsparte na stalowych prętach. Jej żywe kolory mają nawiązywać do wina z Rioja – różowy odnosi się do jego bordowego odcienia, srebrny to folia otaczająca korek od butelki, a złoty – siatka, która okrywa każdą z butelek wina. Całości dopełniają piaskowcowe okładziny i okna dopasowane kształtem do falujących blach.

Marqués de RiscalMarqués de Riscal

29-30.


Winiarnię Marqués de Riscal można zwiedzać z przewodnikiem, bez konieczności rezerwacji pokoju. Wizyta połączona jest z degustacją win, miejscowych serów i chorizo...

 

 

 

Wieże Toyo Ito
(Torres de Toyo Ito )
L'Hospitalet de Llobregat, Katalonia

 

Wieże Toyo Ito to położony w miasteczku L'Hospitalet de Llobregat, na obrzeżach Barcelony, zespół dwóch budynków ukończonych w 2009 roku. Oba zadziwiają swoimi kształtami.

wieże toyo ito

31.


Czerwony hotel Porta Fira ma 113 metrów wysokości i 26 kondygnacji. Przypomina walec rozszerzający się płynnym i falującym ruchem ku górze. Jego elewacja składa się z dwóch warstw – wewnętrznej, szklanej i zewnętrznej, złożonej z aluminiowych rurek. W 2010 roku budynek został uznany za najlepszy nowy wieżowiec i zdobył nagrodę Emporis Skyscraper Award. Pokonał 300 innych drapaczy chmur, w tym najwyższy wieżowiec na świecie, Burj Khalifa w Dubaju.

Stojący tuż obok drugi budynek – Torre Realia BCN – to 24-piętrowy biurowiec o wysokości 112 metrów. Przez sam środek jego przeszklonej, prostopadłościennej bryły biegną łączące się z sobą czerwone linie. Przypominają falujące kształty sąsiedniego hotelu. Oba budynki wydają się prowadzić z sobą dialog...

 

 

 

CaixaForum Madrid

CaixaForum Madrid

32.

Ponadstuletnia elektrownia stojąca w centrum Madrytu przy Paseo del Prado, naprzeciwko Królewskiego Ogrodu Botanicznego, przebudowana została w nowoczesne centrum kultury. Od 2008 roku jest miejscem spotkań, wystaw, koncertów, festiwali muzycznych, spotkań autorskich i innych wydarzeń kulturalnych. Szwajcarscy architekci Jacques Herzog i Pierre de Meuron usunęli kamienną podstawę zabytkowego budynku, pozostawili tylko ceglane mury i wsparli je na trzech wewnętrznych filarach. W efekcie budynek wydaje się unosić w powietrzu. Nad ceglanym murem dodano jeszcze nieregularny, „połamany” dach o rdzawym zabarwieniu pokryty żelaznymi, perforowanymi panelami.

CaixaForum MadridCaixaForum Madrid

33-34.


Ze szlachetną rdzą i cegłą pięknie kontrastuje zielona ściana sąsiadującej z CaixaForum kamienicy. Powstał tu pierwszy w Hiszpanii i największy zbudowany do tej pory na świecie wertykalny ogród. Rosną na nim mchy, trawy, małe krzewy i kwiaty – w sumie ok. 15 000 roślin z 250 gatunków!

 

 

Sede de Osakidetza
Bilbao, Kraj Basków

bilbaobilbao

35-36.


Na Starym Mieście w Bilbao, przy skrzyżowaniu ulic Calle Licenciado Poza i La Alameda de Rekalde, wzrok przyciąga nowoczesna, „połamana” fasada ze szkła i stali. To biurowy budynek Sede de Osakidetza zaprojektowany przez Juana Coll-Barreu i ukończony w 2008 roku. Ma 31 metrów wysokości, 9 kondygnacji i mieści siedzibę baskijskiego Departamentu Zdrowia. W podwójnym, grubym szkle biurowca odbijają się okoliczne budynki, uliczny ruch, nocne światła. Odbicie przypomina rozsypane fragmenty układanki, które dodatkowo zmieniają się, w zależności od kąta patrzenia, pory dnia i pory roku.

 

 

El Mirador
Madryt

21-piętrowy budynek mieszkalny z ogromnym otworem pośrodku zdecydowanie wyróżnia się wśród sąsiadującej z nim nijakiej zabudowy. Nazwany „El Mirador”, czyli „obserwator”, „punkt widokowy”, „balkon” lub „weranda” stoi w madryckiej dzielnicy Sanchinarro. Cały budynek ma 64 metry wysokości, otwór znajduje się na wysokości 36,8 metrów i sam ma 12 metrów wysokości. Pełni dla mieszkańców rolę tarasu widokowego. Z jednej strony dostrzec stąd można otaczające stolicę pasmo gór Sierra de Guadarrama, z drugiej centrum miasta.

mirador madryt

37.


Oprócz otworu „El Mirador” przyciąga uwagę swoją modułową budową. Złożony jest z 9 mniejszych bloków, podobnych do klocków Tetris. Każdy ma inną elewację – z betonu, kamienia i płytek, w różnych odcieniach szarości, czerni i bieli. Każdy ma też osobne klatki schodowe. Dodatkowe ciągi komunikacyjne i małe tarasy pomalowane na czerwono wystają nieco z budynku jak balkony.

 

mirador madrytmirador madryt

38-39.


„El Mirador” ukończono w 2005 roku. Autorem projektu było lubiące eksperymentować holenderskie biuro architektoniczne MvRdV i współpracująca z nim pracownia madrycka Blanca Lleó.



 

Muzem Pablo Serrano
(IAACC Pablo Serrano)
Saragossa, Aragonia

Muzem Pablo Serrano

40.


Niektórym przypomina gigantycznego Transformera, innym robota, konstrukcję złożoną z ogromnych klocków, a nawet... zęby potężnej piły. Nowoczesny budynek mieszczący muzeum sztuki współczesnej znajduje się w miejscu, gdzie w przeszłości były warsztaty należące do sierocińca. W latach 1987-1993 architekt José Manuel Pérez Latorre zmodernizował je i przystosował do roli muzeum. Na początku XXI wieku według jego projektu budynek powiększono. Powstała wówczas awangardowa fasada z betonu, blachy i szkła. Jej część pokryta jest czarnymi płytami kompozytowymi o dużym połysku, część emaliowanymi płytami w kolorze turkusowym, który ma nawiązywać do jezior i rozlewisk Aragonii. Architektura przez jednych podziwiana, przez innych krytykowana na pewno nikogo, kto ją zobaczy, nie pozostawi obojętnym...

 

 

Kościoł św. Moniki
(Iglesia de Santa Mónica)
Rivas-Vaciamadrid

Rivas-Vaciamadrid

41.


Patrząc na dość osobliwy budynek w podmadryckim miasteczku Rivas-Vaciamadrid trudno w pierwszej chwili odgadnąć, że jest to budowla sakralna. Kościół parafialny Santa Mónica zaprojektowali architekci z madryckiej pracowni Vicens + Ramos, a jego budowę ukończono w 2010 roku. Z zewnątrz pokryty jest specjalną stalą, znaną jako stal kortenowska. Na jej powierzchni powstaje naturalna powłoka patyny w kolorze rdzawo-pomarańczowym. Każda elewacja kościoła jest inna – z jednej strony wygina się dopasowując do biegu ulicy, z drugiej zwęża przypominając dziób okrętu. Najdziwniejsza jest jednak tylna część budynku. Bryła wypiętrza się, ostre, geometryczne formy wydają się przebijać powietrze. Umieszczone w nich okna wypełniają wnętrze kościoła potokami światłem.

 

 

Carabanchel 24
Madryt

Carabanchel 24Carabanchel 24

42-43.


Prawdopodobnie najbardziej kolorowy budynek w Madrycie stoi przy ulicy Calle de la Catedral de Santiago de Compostela 10, w południowo-zachodniej dzielnicy miasta zwanej Carabanchel. Zbudowano go w latach 2007-2010, a autorem projektu był architekt Rafael Cañizares Torquemada. Inspirację czerpał z malarstwa szwajcarskiego artysty Paula Klee i jego fascynacji kolorem. W ten sposób powstał 6-piętrowy budynek mieszkalny, którego wszystkie elewacje pokryte są panelami w 16 różnych kolorach. Niektórym przypomina to zapikselowany obraz, dlatego nazywają go „budynkiem pikselowym” (edificio pixelado).



 

Złota ryba
(El Peix d’Or)
Barcelona, Katalonia

barcelona złota ryba

44.


Wysokość – 35 metrów, długość – 56 metrów. Ogromna konstrukcja w kształcie bezgłowej ryby góruje nad nadmorską promenadą w Barcelonie, u stóp Hotelu Arts. Płytki ze stali nierdzewnej umieszczone są na metalowym i pustym w środku szkielecie. Pomalowane na złoty kolor błyszczą i mienią się w słońcu, jak prawdziwa, pływająca w wodzie złota rybka.

barcelona złota rybabarcelona złota ryba

45-46.


Twórcą „Złotej Ryby” był kanadyjski architekt Frank Gehry. Efektowna „rzeźba” powstała z okazji Letnich Igrzysk Olimpijskich, które odbyły się w Barcelonie w 1992 roku. Od tej pory stała się jedną z najbardziej lubianych atrakcji miasta i symbolem jego nowoczesności.

 

 

Centre Pompidou Málaga
Malaga, Andaluzja

Centre Pompidou Málaga

47.


„El Cubo”, czyli sześcian, wykonany jest ze stali i dziesiątków kolorowych, szklanych paneli. Przypomina kostkę Rubika. Zaprojektowany przez francuskiego artystę Daniela Burena stoi w pobliżu portu w Maladze. Nietypowa budowla jest częścią Centre Pompidou Málaga, jednego z najmłodszych muzeów w mieście. Otwarte w 2015 roku jest pierwszym poza Francją oddziałem paryskiego Centrum Pompidou. Na poziomach 0 i -1 prezentuje dzieła sztuki z XX i XXI wieku – rzeźbę, malarstwo, fotografię, film. Przezroczysty szklany sześcian, który przyciąga wzrok już z daleka, pełni rolę kopuły i doświetla wnętrze.

Centre Pompidou Málaga

48.

 

 

 

 

 

Zdjęcia:

1. MRuedaC, MUSEO DALI, FIGUERAS, CC BY-SA 4.0
2. Enfo, 089 Figueres, Teatre Museu Dalí, pujada del Castell, CC BY-SA 3.0
3. Appie Verschoor, Dali museum, CC BY-SA 2.0
4-6. Pixabay.com, Public Domain
7. Naotake Murayama, Museo Guggenheim, Bilbao, CC BY 2.0
8. Georges Jansoone, Bilbao.Guggenheim15, CC BY-SA 3.0
9. Zarateman, Bilbao - Museo Guggenheim 2019 (1), CC0 1.0
10. Jean-Pierre Dalbéra, Le musée Guggenheim (Bilbao), CC BY 2.0
11. Tony Hisgett, Guggenheim, CC BY 2.0
12. Paul VanDerWerf, Metropol Parasol, CC BY 2.0
13. Kristoffer Trolle, Metropol Parasol, Seville, Spain, CC BY 2.0
14. Tristan Schmurr, Metropol Parasol, CC BY 2.0
15. piet theisohn, Metropol Parasol, Sevilla, CC BY 2.0
16. Daniel Villafruela, Sevilla-Metropol Parasol (Calle Imagen)-20110915, CC BY-SA 3.0
17. alfonsocg1983, Seville, Sevilla, Spain - panoramio (9), CC BY 3.0
18. Pixabay.com, Public Domain
19. Mister No, Museu de les Ciencies Principe Felipe - panoramio, CC BY 3.0
20. Diego Delso, delso.photo, El Hemisférico, Ciudad de las Artes y las Ciencias, Valencia, España, 2014-06-29, DD 71, CC BY-SA 3.0
21-22. Pixabay.com, Public Domain
23. Diliff, L'Oceanografic, Valencia, Spain 1 - Jan 07, CC BY-SA 3.0
24. rheins, Covered Plaza "L'Àgora" - 2013.07 - panoramio, CC BY 3.0
25. Gilles Messian from Paris, France, Bodegas Ysios, Laguardia, Pays Basque, Espagne (22084042249), CC BY 2.0
26. Tim Lucas from Sydney, Australia, Carla rocks Rioja, CC BY 2.0
27. Brian Teutsch, Ysios, CC BY 2.0
28. xiquinhosilva, 54622-Marques-de-Riscal, CC BY 2.0
29. Torpe, DSC_0040, CC BY 2.0
30. Makeip, Marqués De Riscal Hotela 2, CC BY-SA 4.0
31. Zarateman, Hospitalet de Llobregat - Plaza de Europa, Torres de Toyo Ito (Torres Porta Fira), Hotel Porta Fira y Torre Realia BCN 10, CC0 1.0
32. Óscar Carnicero, Caixaforum de Madrid, CC BY-SA 2.0
33. Rubén Vique, Paseo del Prado. CaixaForum, CC BY 2.0
34. Rubén Vique, Paseo del Prado. CaixaForum, CC BY 2.0
35. Zarateman, Bilbao - Sede de Osakidetza (Servicio Vasco de Salud) 02, CC BY-SA 4.0
36. Zarateman, Bilbao - Sede de Osakidetza (Servicio Vasco de Salud) 03, CC BY-SA 4.0
37. Luis García, Edificio Mirador (Madrid) 11, CC BY-SA 3.0 ES
38. Zarateman, Madrid - Edificio Mirador 3, CC0 1.0
39. abductit, Mirador2, CC BY 2.0
40. Lamuga, Museo Pablo Serrano, CC BY 2.0
41. Luis García, Parroquia de Santa Mónica (Rivas Vaciamadrid) 09, CC BY-SA 3.0
42. Luis García, Edificio Carabanchel 24 (Madrid) 01, CC BY-SA 3.0
43. xGaztelu, Edificio Carabanchel 24 (Madrid) 11, CC BY-SA 3.0
44. © Ralf Roletschek / roletschek.at, lic. GFDL-1.2
45. Isiwal, Barcelona Frank Gehrys Peix, CC BY-SA 3.0 AT
46. Martin Abegglen, port olímpic, CC BY-SA 2.0
47. Karen Bryan, Centre Pompidou Malaga Spain, CC BY-ND 2.0
48. Johannes Schwanbeck, Centre Pompidou de Málaga at Night, CC BY-SA 2.0




 

Podziel się
Facebook
Zadzwoń do nas