Blog

Kamperem po Portugalii – z wybrzeża złotych plaż do Lizbony

Prawie 200 km malowniczego wybrzeża nad Oceanem Atlantyckim. Ponad 100 piaszczystych plaż, uważanych za jedne z najpiękniejszych na świecie. Niesamowite, poszarpane klify we wszystkich odcieniach brązu, żółci i czerwieni. Małe miasteczka i duże kurorty turystyczne. Do tego łagodny, śródziemnomorski klimat, gdzie nawet zimą temperatura przekracza 15° C. Ta kraina to Algarve, najbardziej na południe wysunięty region Portugalii. Tu właśnie rozpoczynamy naszą podróż kamperem po tym pięknym kraju.

algarvealgarvealgarve

1. Wybrzeże Algarve – Praia da Marinha
2. Wybrzeże Algarve – klify przy plaży Praia da Marinha
3. Wybrzeże Algarve – Praia da Falésia


Na początek zatrzymujemy się przy plaży Praia da Marinha – miejscu obecnym na tysiącach pocztówek i w folderach turystycznych. Plaża osłonięta jest złocistymi klifami o fantazyjnych kształtach. Wysokość niektórych dochodzi do 30 metrów. Po klifach prowadzą ścieżki a widoki z nich są naprawdę oszałamiające. Położona dalej Praia do Carvalho otoczona jest ze wszystkich stron skałami. By się na nią dostać trzeba zejść schodami w ręcznie wykutym tunelu. Podobno kiedyś wykorzystywany był przez przemytników pod wodzą tajemniczego kapitana Carvalho. Parę kilometrów dalej Praia do Carvoeiro sąsiaduje z małym miasteczkiem. Białe domki stoją bezpośrednio przy plaży i na otaczającym ją klifie. Gdy wejdziemy na jego szczyt zobaczymy drewniany pomost, który zaprowadzi nas do Algar Seco – wapiennej formacji skalnej wyrzeźbionej przez fale oceanu. Kluczymy wśród skał, tuneli, korytarzy, wąskich ścieżek i wyciętych w skale schodków. Przypomina to wędrówkę po labiryncie.

algarvealgarvealgarve

4. Wybrzeże Algarve – Praia do Carvoeiro
5. Wybrzeże Algarve – ścieżka wzdłuż klifów przy plaży Porto de Mós
6. Wybrzeże Algarve – okolice Lagos


Kolejne piękne miejsce odkrywamy w pobliżu kurortu Lagos. Ponta da Piedade czyli Przylądek Miłosierdzia to wysokie na 20 metrów ceglasto-żółte klify i skały o przedziwnych kształtach wyrastające wprost z oceanu. Fale wyżłobiły w nich jaskinie, tunele, przesmyki i kamienne łuki. Można podziwiać ten fantastyczny krajobraz z góry lub zejść na dół po stromych schodach wykutych w skale.

W naszej drodze wzdłuż wybrzeża odkrywamy kolejne mniejsze i większe plaże ukryte wśród skał. Każda wydaje nam się piękniejsza od poprzedniej. Wiele razy zatrzymujemy się, by pospacerować po klifach i chłonąć powietrze przesycone zapachem morza i jodu. I tak docieramy w końcu do najdalej na południowy zachód wysuniętego punktu Europy, na Przylądek Św. Wincentego (Cabo de São Vincente). Greckie kroniki opisywały go jako „koniec zamieszkałej ziemi” a Rzymianie nazwali Świętym Przylądkiem, ostatnim miejscem, z którego widać zachodzące słońce. Na samym jego krańcu, na 60-metrowym pionowym klifie stoi latarnia morska, jedna z najmocniejszych w Europie. Zasięg jej światła wynosi 59 km. Wybierając się na przylądek warto ciepło się ubrać, bo jest tam wyjątkowo wietrznie.

algarvealgarvepraia da bordeira

7. Wybrzeże Algarve – Ponta da Piedade
8. Przylądek Św. Wincentego
9. Praia de Bordeira


Dalsza droga wiedzie nas na północ, wzdłuż zachodniego wybrzeża, wciąż jeszcze dzikiego i niezadeptanego przez turystów. W przeciwieństwie do wybrzeża Algarve tu nie ma gęstej zabudowy i wielkich hoteli. Są za to równie piękne, ciągnące się kilometrami klify i piaszczyste plaże, takie jak Praia de Bordeira. Szeroka, o jasno-złotym piasku, położona jest u ujścia małej rzeczki do oceanu. Sąsiaduje z nią potężny klif. Idziemy na spacer biegnącą wzdłuż niego ścieżką a drewniane pomosty prowadzą nas do wielu punktów widokowych, z których możemy obserwować burzliwy ocean. Takie widoki będą nam towarzyszyć jeszcze przez kilkadziesiąt kilometrów drogi na północ.

alentejoalmendresalmendres

10. Dęby korkowe w rejonie Alentejo
11. Kromlech Almendres
12. Menhir z Almendres


Koło miasteczka Porto Covo opuszczamy wybrzeże i jedziemy kamperem w głąb Portugalii, drogami największego jej regionu Alentejo. Jest słabo zaludniony, nieco tajemniczy ale z bogatą historią i kulturą. Mijamy wioski i miasteczka z domami pobielonymi wapnem. Wokół nas wypalone słońcem równiny porastają gaje oliwne, winnice i wiecznie zielone plantacje dębów korkowych, z których Portugalia słynie na całym świecie. Co 9 lat z każdego drzewa usuwa się płaty kory, która później odrasta. Z niej powstają przede wszystkim korki do butelek najwyższej klasy win i szampanów, ale także, po odpowiedniej obróbce, kapelusze, buty, torebki, biżuteria, ubrania a nawet... kartki pocztowe.

evoraevoraevora

13. Évora – Templo Romano
14. Évora – wnętrze kaplicy św. Jana Ewangelisty wyłożone płytkami azulejos
15. Évora – katedra Sé


W pobliżu wioski Guadalupe wybierzemy się na spacer po takiej plantacji dębów ale nie tylko one nas interesują. Na polanie wśród drzew zobaczymy tajemniczy kromlech Almendres (Cromeleque dos Almendres), czyli kamienny krąg z czasów neolitu. Jest największy w Europie. Powstał prawdopodobnie od 3000 do 6000 lat przed naszą erą, czyli wcześniej niż angielski Stonehenge. Składa się z 95 ustawionych pionowo granitowych kamieni o wysokości dochodzącej nawet do 3 metrów. Ułożone są w podwójny okręg, niektóre mają wyżłobione zdobienia. Nie wiadomo do końca, jaką kromlech pełnił funkcję. Czy służył do obserwacji astronomicznych, a może był miejscem kultu lub zebrań plemiennych? W okolicy jest więcej tajemniczych kamieni z zamierzchłej przeszłości. Niecałe 2 km od kręgu stoi samotny głaz znany jako Menhir z Almendres. Ma ponad 3 metry wysokości i waży ok. 9 ton. Przypuszcza się, że był kamieniem granicznym lub symbolem płodności.

evoraevoraevora

16. Évora – krużganki przy katedrze
17. Évora – Plac Geralda
18. Évora – Kaplica Kości


Z miejsc pełnych tajemnicy jedziemy teraz kamperem do miasta Évora, stolicy regionu Alentejo i jednego z najstarszych miast w Portugalii. Założone przez Celtów, rządzone przez Rzymian i Maurów, największy rozkwit przeżywało między XIV a XVI wiekiem, kiedy stało się jedną z głównych rezydencji królewskich. Centrum otoczone średniowiecznymi murami w całości wpisane jest na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Wędrując po wąskich, brukowanych uliczkach zobaczymy najpierw najstarszą w Portugalii rzymską świątynię Templo Romano z II w n.e. Do dziś zachowało się 14 smukłych kolumn. Tuż obok zaglądamy do kaplicy św. Jana Ewangelisty (Convento de São João Evangelista), której ściany wyłożone są od dołu do góry płytkami azulejos ze scenami religijnymi. Parę kroków dalej odwiedzamy średniowieczną katedrę Sé. Jej majestatyczne wieże górują nad starówką. Obejdziemy katedralne nawy, gotyckie krużganki i wąskimi schodkami wejdziemy na dach, skąd rozciąga się wspaniały widok na miasto.

Spod katedry droga prowadzi nas na Plac Geralda (Praça do Giraldo), z renesansową fontanną i kawiarenkami. Dziś to ulubione miejsce spotkań mieszkańców i turystów, ale kilkaset lat temu płonęły tu stosy Świętej Inkwizycji. Stąd blisko już do kościoła św. Franciszka (Igreja de São Francisco), najbardziej znanego w mieście, głównie z powodu przylegającej do niego Kaplicy Kości (Capela dos Ossos). Powstała w XVII wieku. Nad jej wejściem czytamy napis „Nós ossos qui estamos, pellos vossos esperamos” czyli „My, kości tu spoczywające, na wasze kości czekamy”. Wewnątrz panuje lekki półmrok. W ciszy i skupieniu przyglądamy się ścianom i kolumnom podtrzymującym strop, które pokryte są czaszkami i kośćmi ponad 5 tys. miejscowych mnichów. Na koniec wędrówki wychodzimy poza mury starówki, gdzie zobaczymy Akwedukt Srebrnej Wody (Aqueduto da Água de Prata). Zbudowany w XVI wieku doprowadzał wodę do miasta. Do dziś zachował się 9-kilometrowy odcinek z łukami o wysokości 26 m.

lizbonalizbonalizbona

19. Lizbona – most Vasco da Gamy
20. Lizbona – widok na Alfamę i zamek św. Jerzego
21. Lizbona – katedra Sé


Ze stolicy regionu Alentejo jedziemy kamperem do stolicy i największego miasta Portugalii – Lizbony, położonej przy ujściu rzeki Tag do Oceanu Atlantyckiego. W czasach rzymskich była to mała osada, potem rządzili nią Maurowie, wreszcie Portugalczycy uczynili ją swoją stolicą. W epoce wielkich odkryć geograficznych żeglarze portugalscy przywozili tu statki pełne skarbów. Miasto bogaciło się i rozrastało aż do 1 listopada 1755 roku, kiedy potężne trzęsienie ziemi i tsunami zniszczyły większą część zabudowy, w tym pałac królewski z biblioteką zawierającą 70 000 woluminów. Po tym kataklizmie miasto zostało w ciągu roku odbudowane.

Do Lizbony wjeżdżamy niezwykłym mostem Vasco da Gamy oddanym do użytku w 1998 roku. Ma 12,3 km długości i sześć pasów ruchu. Do niedawna był najdłuższym mostem w Europie, ale w roku 2018 „przeskoczył” go 19-kilometrowy Most Krymski.

lizbonalizbonalizbonalizbona

22-25. Lizbona – uliczki w dzielnicy Alfama


Centrum Lizbony położone jest na wzgórzach, dlatego podczas naszej wędrówki po mieście często będziemy wspinać się pod górę i schodzić w dół. Na jednym ze wzgórz położona jest najstarsza i najbardziej urokliwa dzielnica Alfama – dawne serce miasta arabskiego. W dużej części przetrwała trzęsienie ziemi. Tu znajdziemy majestatyczną romańską katedręzbudowaną na miejscu meczetu. Ukończona w 1150 roku miała być symbolem zwycięstwa nad wypędzonymi z miasta Maurami. We wnętrzu zobaczymy piękne, średniowieczne rzeźby, nagrobki i krużganki. Wychodząc z katedry zanurzamy się w kręte, strome i ciasne uliczki. Są tu bary, małe restauracyjki i sklepiki z pamiątkami, ale jest też dużo zwyczajności i specyficznego lokalnego klimatu. Na małych balkonikach suszy się pranie, starsze panie na ławeczkach dyskutują o codziennych sprawach i przyglądają się turystom. Takimi uliczkami docieramy na szczyt wzgórza, gdzie znajdują się ruiny dawnej warowni Maurów – XII-wieczny zamek św. Jerzego (Castelo de Sao Jorge). Z jego murów i 18 wież można podziwiać prawie całe miasto i deltę Tagu.

lizbonalizbonalizbona

26. Lizbona – widok na Alfamę ze wzgórza zamkowego
27. Lizbona – panteon portugalskich królów w kościele św. Wincentego
28. Lizbona – Panteon Narodowy


Po przeciwnej stronie wzgórza zaglądamy do XVII-wiecznego kościoła św. Wincentego (São Vicente de Fora) o lśniąco białej fasadzie. W przyległym do niego klasztorze znajdują się grobowce portugalskich królów z dynastii Bragança panującej w latach 1640-1910. Parę uliczek dalej trafiamy do dawnego kościoła Santa Engrácia, zamienionego w Panteon Narodowy. Pod wysoką, białą kopułą znajdują się groby zasłużonych Portugalczyków – pisarzy, prezydentów. Wśród nich jest również piłkarz Eusébio.

lizbonalizbonalizbona

29. Lizbona – Praça do Comércio i dzielnica Baixa
30. Lizbona – Rua Augusta
31. Lizbona – plac Rossio

 

Z Alfamy kierujemy się do dzielnicy Baixa (Dolne Miasto), całkiem odmiennej w wyglądzie i klimacie. Doszczętnie zniszczona i odbudowana po trzęsieniu ziemi uznawana jest za arcydzieło urbanistyki epoki oświecenia. Wypełnia ją regularna siatka szerokich ulic i placów. Stoimy teraz tuż nad brzegiem Tagu, gdzie w miejscu dawnego pałacu królewskiego powstał ogromny plac Praça do Comércio z konnym posągiem króla Józefa I. Pod okazałym Łukiem Triumfalnym przechodzimy na jedną z najbardziej reprezentacyjnych ulic Lizbony Rua Augusta. Obok drogich sklepów znanych marek i wykwintnych restauracji spotkamy tu też urocze sklepiki z pamiątkami, wyśmienite cukiernie i sklepy z ogromnym wyborem portugalskich win. Po kilkuset metrach dojdziemy do drugiego reprezentacyjnego placu Praça de Dom Pedro IV potocznie zwanego Rossio. W czasach inkwizycji odbywały się tu publiczne egzekucje. Dziś jest fontanna, kolumna z posągiem króla Piotra IV i gmach Teatru Narodowego Marii II. Wędrując po dzielnicy Baixa często patrzymy pod nogi, na charakterystyczny lizboński bruk zwany „chodnikiem portugalskim” (Calçada portuguesa). Z białych i czarnych kostek ułożone są skomplikowane wzory geometryczne lub piękne fale.

lizbonalizbonalizbonalizbona

32. Lizbona – winda Santa Justa
33. Lizbona – ruiny kościoła klasztornego Karmelitów
34. Lizbona – kaplica św. Jana Chrzciciela w kościele św. Rocha
35. Lizbona – kaplica Nossa Senhora da Doutrina w kościele św. Rocha


Z dzielnicy Baixa powędrujemy na kolejne wzgórze, do dzielnic Chiado i Barrio Alto (Górne Miasto), a właściwie dostaniemy się tam niezwykłą windą Santa Justa (Elevador de Santa Justa). Zaprojektowana przez portugalskiego inżyniera Raoula Mesnier de Ponsard działa od 1902 roku. Wagonik umieszczony w środku ażurowej, żeliwnej konstrukcji dowozi nas na wysokość 45 metrów. Na górze jest taras widokowy i pomost prowadzący bezpośrednio na uroczy plac Largo do Carmo. Znajdują się przy nim ruiny gotyckiego klasztoru Karmelitów (Convento do Carmo). Zniszczony podczas trzęsienia ziemi nie został odbudowany. Jako świadek tragicznej historii pozostały tylko kolumny i łuki, które dawniej podtrzymywały sklepienie. Więcej szczęścia miał pobliski kościół św. Rocha (Igreja de São Roque). Ma skromną białą fasadę, ale we wnętrzu kryje pełne przepychu kaplice. Wśród nich jest kaplica św. Jana Chrzciciela z XVIII wieku. Powstała w Rzymie i do Lizbony została przewieziona w częściach, na trzech statkach. Była wówczas najdroższą kaplicą na świecie a i dziś robi ogromne wrażenie. Zdobiona jest złotem, marmurami, agatami, ametystami, alabastrem i misternymi mozaikami złożonymi z drobniutkich elementów.

lizbonalizbonalizbona

36. Lizbona – taras widokowy miradouro de São Pedro de Alcântara
37. Lizbona – Belém – klasztor św. Hieronima
38. Lizbona – Belém – kościół przy klasztorze św. Hieronima

Tuż obok kościoła znajduje się dwupoziomowy taras widokowy miradouro de São Pedro de Alcântara z ogrodem i fontannami. Przysiądziemy na chwilę na ławeczce, by podziwiać panoramę centrum miasta i wzgórza Alfama. Potem wchodzimy w zaułki dzielnicy Barrio Alto, w ciągu dnia nieco sennej, budzącej się do życia wieczorem. W kafejkach i barach rozbrzmiewają wtedy dźwięki fado, muzyki, która powstała w XIX wieku w biednych, portowych rejonach Lizbony. Pełne melancholii, smutku i tęsknoty utwory śpiewane są przy akompaniamencie klasycznej gitary, wyłącznie w języku portugalskim.

Wizyta w centrum Lizbony byłaby niepełna, gdybyśmy nie wsiedli do słynnego tramwaju linii nr 28, który stał się już symbolem miasta. Przejażdżka żółtym wagonikiem, który wspina się po stromych uliczkach i mija po drodze wiele najpiękniejszych miejsc Lizbony jest sama w sobie atrakcją.

lizbonalizbonalizbona

39. Lizbona – Belém – grobowiec Vasco da Gamy
40. Lizbona – Belém – krużganki w klasztorze św. Hieronima
41. Lizbona – Belém – wieża strażnicza


Na koniec naszego pobytu w stolicy udajemy się do dwóch dzielnic nieco oddalonych od centrum. Pierwsza z nich to pełne przestrzeni i zieleni, położone nad brzegiem Tagu Belém. Tu znajdują się dwie budowle o niezwykłej wartości historycznej, wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO i umieszczone na liście Siedmiu Cudów Portugalii. Pierwszą z nich jest imponujących rozmiarów, przepiękny klasztor św. Hieronima (Mosteiro dos Jerónimos). Jaśniejący bielą i milionem detali budynek powstał w XVI wieku jako symbol zamorskiej potęgi Portugalii. Zamieszkujący go mnisi opiekowali się podróżnikami wyruszającymi na morskie szlaki. Wśród nich był odkrywca morskiej drogi do Indii Vasco da Gama, którego grobowiec zobaczymy tuż po wejściu do klasztornego kościoła. Prawdziwą perłą architektury gotyckiej są klasztorne krużganki, których smukłe kolumny pokryte są mnóstwem rzeźbiarskich detali.

Drugą budowlą i jednym z symboli Lizbony jest portowa wieża strażnicza Belém (Torre de Belém). Powstała w latach 1515-1520, by chronić miasto przed korsarzami. Zdobią ją małe wieżyczki, tzw. bartyzany i rzeźbione balkoniki. Wewnątrz zobaczymy Salę Gubernatora, Salę Królewską, Salę Audiencyjną i kaplicę. Z tarasu na samym szczycie wieży rozpościera się wspaniały widok na okolicę.

lizbonalizbonalizbona

42. Lizbona – Belém – Pomnik Odkrywców
43. Lizbona – Belém – Most 25 Kwietnia
44. Lizbona – Park Narodów – Oceanarium


Niedaleko wieży stoi monumentalny 52-metrowy Pomnik Odkrywców (Padrão dos Descobrimentos) z 1960 roku, wystawiony w hołdzie słynnym portugalskim podróżnikom, których statki z tego miejsca wyruszały na dalekie wyprawy i szlaki handlowe. Budowlę przypominającą dziób statku otaczają 33 rzeźbione posągi najwybitniejszych Portugalczyków epoki odkryć geograficznych. Wśród nich jest Henryk Żeglarz, uważany za twórcę portugalskiego imperium kolonialnego, są też Vasco da Gama, Magellan i odkrywca Brazylii Cabral. U stóp pomnika umieszczono ogromną mozaikę wyobrażającą różę wiatrów oraz mapę świata z zaznaczonymi drogami portugalskich wypraw. A na jego szczycie jest taras widokowy, z którego podziwiamy piękny widok na całe Belém. Stąd dobrze widać też rozwieszony nad Tagiem Most 25 Kwietnia (Ponte 25 de Abril). Pomalowany na czerwono przypomina Golden Gate w San Francisco.

lizbonalizbonaqueluz

45. Lizbona – Park Narodów – dworzec Oriente
46. Lizbona – Park Narodów – wieża Torre Vasco da Gama i kolejka linowa
47. Pałac w Queluz


Wizytę w Lizbonie kończymy w nowoczesnej dzielnicy zwanej Parkiem Narodów (Parque das Nações), gdzie w 1998 roku odbyła się wystawa Expo. Wtedy zbudowano m.in. Oceanarium, jedno z największych na świecie. W kilku akwariach żyje ponad 16 tysięcy przeróżnych ryb i innych morskich stworzeń. Niedaleko stoi futurystyczny gmach dworca Oriente a nad brzegiem Tagu wieża Torre Vasco da Gama o wysokości 145 m. Kształtem przypomina żagiel statku. Kiedyś była to wieża widokowa, ale kilka lat temu połączono ją z nowym budynkiem luksusowego hotelu i nie jest już dostępna dla zwykłych turystów. By podziwiać cały Park Narodów z góry wsiadamy więc do kolejki linowej zawieszonej ponad 20 metrów nad ziemią. Przejażdżka trwa ok. 9 minut. Z przeszklonej gondoli doskonale widać cały teren pod nami, nowoczesną marinę, rzekę a także most Vasco da Gamy, którym wjechaliśmy do Lizbony.

queluzqueluzcascais

48. Pałac w Queluz
49. Pałac w QueluzSala Tronowa
50. Cascais


W tym miejscu kończymy podróż po stolicy Portugalii, choć miejsc wartych zobaczenia zostało jeszcze dużo, dużo więcej. Mamy powód, by wrócić tu kiedyś, a tymczasem odnajdujemy nasz kamper na parkingu i jedziemy na północ, by zatrzymać się kilkanaście kilometrów od Lizbony, przy rokokowym pałacu w Queluz. Zbudowany w XVIII wieku jako letnia rezydencja króla Portugalii Piotra II z dynastii Bragança nazywany bywa portugalskim Wersalem, choć jest mniejszy od tego francuskiego. Wewnątrz zwiedzamy dawne królewskie apartamenty, imponującą Salą Tronową ozdobioną lustrami i złotymi posągami, Salę Ambasadorów, Salę Balową, kaplicę a nawet... Salę do picia kawy. Na zewnątrz pójdziemy ścieżkami rozległego ogrodu z tarasami, kwietnymi rabatami, strzyżonymi krzewami, rzeźbami i fontannami.

cabo da rocacabo da rocacabo da roca

51. Przylądek Cabo da Roca
52. Obelisk na przylądku Cabo da Roca
53. Plaża Praia da Aroeira w pobliżu przylądka Cabo da Roca


Z Queluz wracamy na wybrzeże, by przez malownicze kurorty Estoril i Cascais dotrzeć na przylądek Cabo da Roca. Skalisty klif o wysokości 144 metrów, smagany wiatrem i falami oceanu, to najdalej na zachód wysunięty punkt kontynentu europejskiego. Na szczycie urwiska stoi mała latarnia morska a niedaleko obelisk z krzyżem i tablicą, na której wyryto słowa portugalskiego poety Luísa de Camões: „Aqui, onde a terra se acaba e o mar começa” (Gdzie ląd się kończy, a morze zaczyna). Patrzymy stąd na niezmierzoną przestrzeń Oceanu Atlantyckiego. Gdzieś daleko, ok. 5600 km od nas, są już wybrzeża kontynentu amerykańskiego, ale w tamtym kierunku na razie się nie wybieramy. Pojedziemy dalej na północ Portugalii, do bajkowej Sintry i „portugalskiej Wenecji”, zobaczymy zamek Templariuszy, dawne stolice i święte sanktuarium....

Do zobaczenia na szlaku.


 

Zdjęcia:

1. Threeohsix, Praia da Marinha in 2018, CC BY-SA 4.0
2-3. Pixabay.com, Public Domain
4. Bengt Nyman, Carvoeiro Algarve Portugal February 2015 , CC BY 2.0
5. Graeme Maclean, cliffside path , CC BY 2.0
6. ian_woodhead1, Algarve Coastline, CC BY 2.0
7. dronepicr, Strand Ponta da Piedade Lagos (27433528880), CC BY 2.0
8. Graeme Maclean, At Cabo de Sao Vincente, CC BY 2.0
9. Paulo Valdivieso, Praia da Bordeira, CC BY-SA 2.0
10. Paul Barker Hemings, Cork trees Evora area, CC BY-SA 2.0
11. Pixabay.com, Public Domain
12. Valentina.desantis, Stone in Conjunto Megalìtico, CC BY-SA 3.0
13. Carole Raddato, The Roman Temple of Évora, Ebora, Lusitania, Portugal, CC BY-SA 2.0
14. Stephen Colebourne, Evora, Portugal, CC BY 2.0
15. Pedro Paulo Palazzo, Sé Évora, CC BY-SA 2.0
16. Angel de los Rios, Évora, Catedral, CC BY-SA 2.0
17. Stephen Colebourne, Praca do Giraldo, main square, CC BY 2.0
18. Heribert Bechen, DSC05287 - EVORA, CC BY-SA 2.0
19. Pixabay.com, Public Domain
20. François Philipp, Castelo de São Jorge, CC BY 2.0
21. Becks, Lisbon Cathedral, Se de Lisboa, CC BY 2.0
22. Max Dawncat, 2016-12-31_11-01-59_IMG_0495, CC BY 2.0
23. Max Dawncat, 2016-12-31_12-27-35_IMG_0548, CC BY 2.0
24. Jason, Lisbon, Portugal, CC BY 2.0
25. Pixabay.com, Public Domain
26. Kostas Limitsios, Miradouro das Portas do Sol, Lisbon, CC BY 2.0
27. Alegna13, Mosteiro de São Vicente de Fora 006, CC BY-SA 3.0
28. Diego Albero Román, Lisbon, Panteon, CC BY 2.0
29. Deensel, Lisbon main square, CC BY 2.0
30. Emin Başar ÖZDEMİR, Lisbon, Portugal - panoramio (97), CC BY 3.0
31. Bernt Rostad, Praça de Dom Pedro IV, CC BY 2.0
32-33. Pixabay.com, Public Domain
34. Andreas Manessinger, The Treasures Of São Roque (V), CC BY-SA 2.0
35. Andreas Manessinger, The Treasures Of São Roque (I), CC BY-SA 2.0
36. SchiDD, Miradouro-Pedro2, CC BY 3.0
37. MaxPixel.freegreatpicture.com, Public Domain
38. Pixabay.com, Public Domain
39. tomasz przechlewski, em1018_2103542, CC BY 2.0
40. Gilles Messian, Monastère des Hiéronymites , Lisbonne, Portugal, CC BY 2.0
41. Pixabay.com, Public Domain
42. DAVID HOLT, Lisbon Portugal 045 Padrão dos Descobrimentos, CC BY-SA 2.0
43. Pixabay.com, Public Domain
44. Rinaldo Wurglitsch, Tank in Oceanário de Lisboa, CC BY-SA 4.0
45. Susanne Nilsson, Night at the Trainstation, CC BY-SA 2.0
46. Pixabay.com, Public Domain
47. Pedro, Neptune's glory, CC BY 2.0
48. Pedro, Oh happy days!, CC BY 2.0
49. Husond, Palácio Queluz interior 1, CC BY-SA 3.0
50. Pixabay.com, Public Domain
51. Edgar Jiménez, Cabo da Roca, CC BY-SA 2.0
52. Николай Максимович, Cabo da Roca, Portugal - panoramio (5), CC BY 3.0
53. Max Dawncat, 2017-01-04_13-55-19_IMG_0681, CC BY 2.0


 

Zadzwoń do nas